Nemen en Geven

Het wordt de hoogste tijd een element van wederkerigheid aan te brengen in het liberale denken. Ook in de politiek van alle dag moet een conclusie worden doorgevoerd waar men in menig studeerkamer de wenkbrauwen niet meer van optrekt; de conclusie dat wanneer wij putten uit onze gemeenschap en traditie, het niet meer dan eerlijk is hier ook terug te geven. De conclusie dat diegenen die het eindpunt zijn van een historische lijn, weinig beter zijn dan zwartrijders op de treinen van ons cultureel erfgoed.

Het woord traditie kan worden teruggeleid op het latijn. Tradere betekent letterlijk overgeven, of overhandigen. Deze etymologie dekt de eigenlijke lading van ons woord traditie uitstekend. Het zijn de gewoonten, de gebruiken, de gedachtes die we krijgen overhandigd van onze voorgangers. In eerste instantie gebeurd dit onvrijwillig. Weinig pasgeborenen hebben de tegenwoordigheid van geest om vanuit de wieg protest aan te tekenen tegen een aanstaande joods-christelijke, humanistische of seculiere opvoeding. In het deelnemen aan onderwijs krijgen we langzamerhand steeds meer te zeggen over welke delen van het verleden ze wel en niet in ontvangst nemen.
Wat echter blijft, is de genadeloze onontkoombaarheid van het verleden. Of we het er nu wel of niet mee eens zijn, we kunnen het niet weg- of oppoetsen. Eens of oneens, iedereen heeft zich te verhouden tot zijn afkomst.

Binnen het huidige politieke vocabulaire zijn termen als verandering, innovatie modernisering veel gebruikte kreten. Deze obsessie met de toekomst komt voort uit een ongemakkelijke verhouding tot het heden. Het heden is namelijk een direct product van ons verleden. Het zijn dan ook diegenen die constant aanzetten tot modernisering en verandering, voor wie het ongemakkelijk is zich tot het verleden te verhouden.

Progressief of conservatief, liberaal of socialist, aan het verleden is niet te ontsnappen. Laten we daarom, los van wat we er mee doen, het verleden accepteren. Omarm de traditie! Zet deze voort in daad en woord. Als we onszelf zien als eindpunt van de geschiedenis, ontzeggen we anderen de overlevering van goed en kwaad die ons heeft gevormd tot wie we zijn. Mijmeren over voorbije jaren, of dromend over vijftig jaar later, laten we samen, hoe dan ook, een traditie voortzetten. We hebben er al van genomen, dus ook teruggeven is niet meer dan eerlijk.

-Gideon de Jong

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *